Rusya’ya karşı yeni savaş…

26 Şubat 2015 Kapalı Yazar: TUİD WebAdmin

A view shows the Standard & Poor's building in New York's financial district

Doğu Ukrayna’da bazı ihlallere rağmen ateşkes sürüyor ama enerji savaşlarında ateşkes yaşanmayacağı, aksine savaşın gittikçe alevleneceğine dair sinyaller geliyor. Avrupa Komisyonu dün “tek bir Avrupa enerji pazarı yaratılması” tasarısını onayladı. Moskova’da “Bizi stratejik partner listesinden çıkararak Gazprom’a büyük darbe vurmak istiyorlar” diye yorumlanan bu girişim, Türkmenistan ve Azerbaycan doğalgazını Rusya’ya alternatif yapmayı, üye ülkelerin Rusya ile bağımsız enerji projelerine girmelerini yasaklamayı hedefliyor. Bu girişim, “Türk Akımı” gaz boru hattının AB uzantısını da zora sokabilir.

Avrupa Komisyonu’nun tasarısı, tüm üye ülkeler tarafından Avrupa Parlamentosu’nda onaylanmak zorunda olduğundan henüz bir “yol haritası” niteliğinde. Ancak genel olarak Rusya’ya karşı operasyon” başlatıldığı ve Gazprom’un Avrupa’daki gücünü kırmayı amaçladığı açıkça ortaya konuyor.

Tasarı kurulacak olan Enerji Birliği’nin, tüm üye ülkelerin uyacağı kararlar almasını, gaz kontratları üzerinde etki sahibi olmasını, AB’nin stratejik enerji ortaklarının belirlenmesini öngörüyor. AB uzmanlar bunun Doğu Ukrayna’daki savaş sonrası Rusya’nın AB’deki etkisini azaltmak için düşünüldüğünü gizlemiyor.

Yılda 400 milyar euro ödeyerek enerji ihtiyacının yüzde 53’ünü ithal eden AB, gazda Rusya’ya yüzde 23 oranında bağımlı.

MOSKOVA’DA KAYGI İŞARETLERİ

Rusya’nın önde gelen gazetelerinden Kommersant gelişmeleri manşetinden duyururken, AB’nin “enerji birliği” planının Rusya için tahmin edilenden de daha tehlikeli olabileceği uyarısında bulundu. Haber analizde, yeni tasarıyla AB’ye tüm üye ülkelerin yapacakları gaz kontratları ve hatta fiyat pazarlıkları üzerinde etkili olma imkanı sağladığı, bunun Rus gazının AB’ye sevkiyatı üzerinde büyük tehdit yaratacağı vurgulandı.

GÖZLER DOĞU’YA ÇEVRİLDİ

Bu arada İngiliz Financial Times (FT) gazetesine göre Rusya’nın Güney Akım doğalgaz boru hattı projesini durdurması ardından AB, doğalgaz aldığı kanalları çeşitlendirip Azerbaycan ve Türkmenistan gibi alternatif ülkelerle anlaşmaya uğraşıyor.

FT gazetesinin eline geçen bir plan tasarısına göre AB, Azerbaycan, Türkmenistan ve Cezayir gibi alternatif gaz sağlayıcılarla enerji alanında stratejik ilişkiler oluşturmak için gerekli tüm dış politika araçlarını kullanmaya çalışıyor.

İngiliz gazetesine konuşan Avrupa Komisyonu’nun Enerji Birliği’nden sorumlu Başkan Yardımcısı Maros Sefcovic’e göre AB, doğalgaz aldığı ülkeleri çeşitlendirip, Rusya’nın devlet doğalgaz şirketi Gazprom’a daha az bağımlı hale gelmek zorunda.

Sputnik News’in aktardığına göre, Sefcovic, “Avrupa her yaz, gelecek kış doğalgaz alımının nasıl gerçekleşeceği hakkında tartışma yürütmekten yoruldu. Dünyanın en büyük ekonomisinin, 21. yüzyılda böyle korkuları olmamalı” dedi.

‘NABUCCO’DAN DERS ALDIK’

Sefcovic ayrıca AB’nin daha önceleri, Hazar doğalgazını Türkiye üzerinden Avrupa ülkelerine taşıyacak olan Nabucco projesiyle ilgili hata yaptığını belirtip, “Nabucco’dan ders aldık. Proje, yeterli siyasi destek gösterilmeyince gerçekleşemedi” diye ekledi.

Rus doğalgazını arada Ukrayna gibi bir transit ülke olmadan doğrudan Avrupa devletlerine ulaştırması beklenen Güney Akım, 2014 sonunda Moskova tarafından beklenmedik bir şekilde durdurulmuştu. Projeyi, Avrupa Komisyonu’nun engellemeleri nedeniyle durduran Moskova, yeni doğalgaz projesi olan ‘Türk Akımı’nı gündeme getirdi. Rus doğalgazının, ‘Türk Akımı’ sayesinde Türkiye-Yunanistan sınırında oluşturulması planlanan gaz dağıtım noktasından Avrupa ülkelerine ulaştırılabileceği belirtiliyor.

GÖZLER TÜRKİYE’DE

Bu arada yeni enerji dengeleri oluşurken gözler yine transit ülke olan Türkiye’nin üzerinde. Başbakan Davutoğlu’nun bu hafta Macaristan Başbakanı Oban’ı kabulünde AB’ye Nabucco projesini zamanında desteklememekle hata yaptıklarını hatırlatması dikkat çekmişti. Şimdi yeniden AB’nin gözünü alternatif kaynak olarak Azerbaycan ve Türkmenistana çevirdiği dönemde Türkiye kilit ülke durumunda. Azeri gazını TANAP hattıyla Batı’ya taşıma projesi sürerken, Türkmen gazının Batı’ya taşınmasının önünde Hazar Denizi’nin statüsü sorunu olduğu biliniyor. Yani Türkmen gazı için de kozlar Rusya’nın elinde. Diğer yandan Türkiye’nin hem bu projeleri, hem de Rusya’nın bastırdığı Türk Akımı projesini dikkatle izlediği ve “taraf seçmemeye” dikkat ettiği belitiliyor. Türk Akımı projesinin ilerlemesi için öncelikle Türkiye’nin yüzde 6’lık indirime ilave olarak Gazprom’dan en az yüzde 15 ek inidirm peşinde olduğu belirtiliyor.

turkrus.com