Ernst – Young: Doğrudan Yabancı Yatırımda Yeni Etkin Güçler Türkiye ve Rusya

4 Haziran 2014 Kapalı Yazar: admin

ernst-young-dogrudan-yabanci-yatirimda-yeni-etkin-gucler-turkiye-ve-rusya

Türkiye krizde doğrudan yabancı yatırım çeken ülkeler sıralamasında Avrupa 10’uncusu oldu. 2013-14 döneminde dünyada yatırımcıların “orta ve doğu Avrupa bölgesinde” yatırım yapma tercihlerini en fazla artırdıkları destinasyon olan Türkiye, 2008 krizinde öncesindeki döneme göre Avrupa’da çektiği doğrudan yabancı yatırımları en fazla artıran 3’üncü ülke konumunda bulundu. Ernst – Young “Yükselen Avrupa’nın büyük bölümü büyüsünü kaybetti, Türkiye ve Rusya yeni etkin güçler olarak yükseliyor” değerlendirmesinde bulundu. EY “Türkiye ve Rusya’da devam eden DYY’lar iki ülkede de kırılgan ve siyasi riskin sınırlandırılmasına bağlı, özellikle de Rusya’nın durumunda” kaydını düştü.

-ERNST – YOUNG DYY RAPORU-

Denetim ve danışmanlık firması Ernst – Young’un yatırımcıların Avrupa’da doğrudan yabancı yatırım yapma niyetlerini incelediği “Çekicilik Anketi Avrupa 2014 – Oyuna Dönüş” raporu yayınlandı. Dünyadan bin yatırımcıyla gerçekleştirilen ankete göre Almanya “Batı Avrupa”da en gözde yatırım ülkesi. Araştırmada yöneticilerin yüzde 40’ı yatırım için Almanya’yı en iyi yer olarak gördüğünü belirtirken, yüzde 22 ile İngiltere ikinci, yüzde 11 ile Fransa üçüncü sırada yer alıyor.

-“TÜRKİYE DOĞU Avrupa’DA ANA KAZANAN”-

Raporda, “Türkiye hariç, Batı Avrupa dışındaki ülkeler doğrudan yabancı yatırımda düşüşe tanıklık etti” denildi. Rapora göre orta ve doğu Avrupa’da 2014 yılında doğrudan yabancı yatırım için en çekici ülke yüzde 31 ile Polonya olarak görülüyor. Doğrudan yabancı yatırım yapmak isteyenler Çekoslovakya’ya yüzde 11, Romanya’ya yüzde 9, Macaristan’a yüzde 8, Ukrayna’ya yüzde 7, Türkiye’ye ise yüzde 6 oranında yatırım yapma niyetlerini belirtti. Bu niyetin 2013 yılına göre değişimi göz önüne alındığında farklılık ortaya çıktı. Türkiye yatırım niyetlerinde yüzde 4 artışla geçen yıldan bu yıla doğrudan yabancı yatırım niyetinde en fazla artış görülen ülke oldu. Macaristan’a doğrudan yabancı yatırım niyeti yüzde 3 arttı. En fazla yapılmış DYY payına sahip Polonya’ya yatırım niyeti ise geçen yıla göre yüzde 6 azaldı. Bu durum raporda “Doğuda yatırım çekmede olgunlaşmış bu ülkeler, ana kazananlar Türkiye ve Romanya olmak üzere, Doğu’daki ekonomiler karşısında kaybediyor” şeklinde ifade edildi.

-TÜRKİYE DYY’DE Avrupa 10’UNCUSU-

Türkiye 2009-2013 döneminde Avrupa’da doğrudan yabancı yatırım çeken en büyük 10’uncu ülke oldu. Söz konusu dönemde İngiltere 3524, Almanya 2851, Fransa 2499, İspanya 1111, Belçika 808, Rusya 743, Hollanda 709, Polonya 622, İrlanda 535, Türkiye 418 doğrudan yabancı yatırım projesi çekti.

-KRİZDE Avrupa’DA ALDIĞI DYY’LARI EN FAZLA ARTIRAN 3. ÜLKE TÜRKİYE-

Raporda 2004-08 ve 2009-13 dönemleri arasında Avrupa’daki doğrudan yabancı yatırımlar karşılaştırıldı ve krizin yol açtığı farklılıklar ortaya konuldu. Buna göre Türkiye krizde Avrupa’da aldığı doğrudan yabancı yatırımları en fazla artıran üçüncü ülke oldu. İki dönem arasında aldıkları doğrudan yabancı yatırımları “en fazla artıran” ülkeler şöyle sıralandı:

/**

2004-08 2009-13

Alınan Proje Alınan Proje Fark

Almanya 1326 2851 +1525

İngiltere 3026 3524 +318

Türkiye 180 418 +238

Hollanda 472 709 +237

İspanya 947 1111 +164

**/

Raporun “Orta ve Doğu Avrupa: Dengesiz bir savaş” başlıklı bölümünde şöyle denildi:

“Ağır işleyen büyümeden ve istikrarsız ekonomik koşullardan muzdarip birçok önde gelen DYY destinasyonu orta ve doğu Avrupa ülkesi 2013’te düşüşle karşılaştı. Genelde orta ve doğu Avrupa’daki DYY projeleri yüzde 5, yaratılan istihdam ise yüzde 4 düştü.

Orta ve doğu Avrupa bölgesi, 2013’te pazar payı yaklaşık yüzde 8 kayıp yaşayan ana yatırım motoru otomotiv sektöründe düşüşe tanık oldu. Yine de genelde imalat DYY projeleri, orta ve doğu Avrupa’da 410 projeyle ana pozisyonunu korudu, 2012’yle kıyaslandığında yüzde 3 arttı. Bölgede AR-GE doğrudan yatırım projelerinde yüzde 55 artış kaydetti.

Türkiye bu düşüşte açık bir istisnaydı. Ülke 98 projeyle başladığı (2012’deki 95 projenin üzerinde) başarılı bir yıl geçirdi. Ülke büyük üretim projeleri için Avrupa’nın yeni sıcak noktası olduğu noktasında kendini teyit ederek, otomotiv sektöründe birkaç büyük yatırım çekti. ABD ve Almanya sırasıyla yüzde 24 ve 16’lık oranlarla Türkiye’deki en büyük iki yatırımcı oldu.”

-“DOĞU Avrupa’DA YENİ ETKİN GÜÇLERİN YÜKSELİŞİ”-

EY, Türkiye ve Rusya’nın geçen beş yıl boyunca doğrudan yabancı yatırımlarda yüksek ölçüde çekiciliği bulunan destinasyonlar haline dönüştüklerini; önemli pazar potansiyeli, vasıflı işgücü ve iyileştirilen iş ortamı şartlarıyla birlikte önemli miktarda DYY çektiklerini bildirdi. EY, “Türkiye kriz öncesinde Avrupa’da en yukarıdaki 15 DYY destinasyonu arasında görünmüyordu. Ancak, 2009-2013 arasında DYY projelerinde, istihdamda yüzde 162’lik artışın eşlik ettiği yüzde 129’lik bir yükseliş gördü. Bu onu Avrupa’da DYY için 10’uncu en cazip ülke yaptı” dedi.

EY, “Türkiye ve Rusya’da devam eden DYY’lar iki ülkede de kırılgan ve siyasi riskin sınırlandırılmasına bağlı, özellikle de Rusya durumunda” kaydını düştü.

DYY’ların yarattıkları istihdam kapasitesi itibarıyla yapılan sıralamada Türkiye 2013’te Avrupa 8’incisi oldu. İngiltere’de yapılan DYY’lar 27 bin 953 iş yarattı. Türkiye’de yaratılan istihdam ise 8 bin 776 olarak sayıldı.

DYY’larla gelen istihdamda Polonya, Romanya ve Çek Cumhuriyeti’nde yüzde 50 azalış görülürken Türkiye’de yüzde 143, Sırbistan’da yüzde 157 artış kaydedildi.

-TÜRKİYE AVRUPALIYA İŞ BULDU…-

Avrupa’da doğrudan yabancı yatırımların yarattığı istihdama göre yapılan sıralamada ise Türkiye 11’inci durumda. İlk sıradaki ABD 2013 yılında Avrupa’da 38 bin 526 doğrudan yabancı yatırım projesine imza attı ve 39 bin kişilik istihdam oluşturdu. Türkiye Güney Kore gibi bir devi ve Avusturya, Finlandiya Danimarka’yı geride bırakarak 11’inci olurken Türk doğrudan yatırımcıları Avrupa’da 824 projeye imza atıp 4 bin 60 kişilik istihdam yarattı.

Raporda, “Yükselen Avrupa’nın büyük bölümü büyüsünü kaybetti, Türkiye ve Rusya yeni etkin güçler olarak yükseliyor” denildi.

Otomotiv sektöründe doğrudan yabancı yatırımın ekonomik yavaşlamayla değiştiğini kaydeden EY, “Avrupa’nın otomotiv endüstrisinde DYY proje sayısı kriz yıllarında yüzde 14 düştü. Rakam 2009’da rekor düşük seviyesini gördü, izleyen yıllarda yeniden 2008 öncesi düzeyine doğru hızlandı. Batı Avrupa’da Almanya ve İspanya ve orta ve doğu Avrupa’da Rusya ve Türkiye, otomotiv sektöründe son beş yılda DYY projelerinin ana alıcıları oldu. Fransa, Polonya, Romanya ve Çek Cumhuriyeti önemli bir düşüş kaydetti. Bu istihdam yaratmada da bir ölçüde yinelendi. Rusya ve Türkiye’yi listeden çıkarırsak orta ve doğu Avrupa ülkeleri otomotiv sektörlerinde istihdam yaratma yüzde 30’luk bir düşüş gördü” bilgisini verdi.

ANKA