Coca-cola yerine kvas!

4 Temmuz 2010 Kapalı Yazar: admin
kvas77Rusların ve Ukraynalıların votkadan sonra “milli içkisi” sayılan kvas, eski Sovyet coğrafyasında yaz aylarının olmazsa olmazı. Arpa veya çavdardan ya da bayat ekmeğin mayalanmasıyla yapılan bu alkolsüz ya da az alkollü içecek, “her derde deva” bir şifa deposu aynı zamanda. Siz de hala kolayı bırakıp kvasa geçemediniz mi? O halde bu yazıyı mutlaka okuyun ve bu şifalı içeceği daha yakında tanıyın.
İşte 9 soruda kvas:

Kvas nedir?

Kvas, arpa veya çavdardan yapılan bir Rus içeceği. Tadı birayı andırır ve votkadan
sonra Rusların ikinci ulusal içeceği olarak kabul edilir. Kvas özellikle yaz aylarında eski Sovyet coğrafyasında çok
bol miktarda tüketilir.

Kvas nasıl yapılır?

Genellikle arpa veya çavdar tohumlarının kaynatılmasıyla ya da bayat ekmeğin mayalanmasıyla
yapılan kvas, çok farklı şekillerde de, örneğin lahana, pancar gibi sebzeler yardımıyla da
yapılabilmektedir.

Yararlı mıdır?

Kvas, organizma üzerindeki olumlu etkileri yönünden kefire benzer ve sağlık açısından oldukça faydalıdır. İçerdiği süt asiti, vitaminler, serbest amino asitler, çeşitli şekerler ve mikro elementler sayesinde, sindirim sistemini olumlu etkilediği, zararlı mikropların üremesini önlediği,organizmanın faaliyetlerini düzenlediği, kalp damar sağlığına olumlu etkide bulunduğu, iştah açıcı ve enerji verici özelliğe sahip olduğu bilinmektedir. Bu yüzden bu şifalı Rus içeceği, her zaman Batılı ülkelerin ilgisini çekmiştir. 1975 yılında Yugoslavya’da düzenlenen alkolsüz içecekler yarışmasında da, en büyük rakibi olarak gösterilen Cola-cola’nın aldığı 10 oya karşı, kvas 18 oy alarak birinci olmuştur.

Kvas ilk olarak ne zaman ve nerede üretilmiştir?

Kvasın ilk olarak M.S 900’lü yıllarda, Kiev Rusya’sında üretilmeye başlandığı söylenmektedir. Yazılanlara göre, Rus Prensi Vladimir, 989 yılında Hristiyanlığı kabul ettikten sonra, halka bal ve kvas dağıtılmasını emretmiştir.

Kiev Rusya’sında kvas yaygın bir içecek miydi?

Kiev Rusya’sında kvas halk arasında en yaygın içeceklerden biriydi. Genellikle manastırlarda, askeri kışlalarda, hastahanelerde, çiftliklerde, tarlalarda ve köy evlerinde kaynatılırdı. Kvasın bin yıllık tarihine bakıldığında, enerji verici, yorgunluğu azaltıcı ve iş verimliliğini arttırıcı etkisinin, halk tarafından çok sevilmesinde önemli bir rol oynadığı görülür. Tarihler boyunca ekin biçme, tarla sürme, odun kırma gibi ağır işlerde çalışan köylüler, süt veya meyveli birtakım içecekler yerine, çalışma aralarında kvas içerek yorgunluklarını gidermeyi tercih etmişlerdir. Kvasın bu özelliği, bilimsel çalışmalarca da ortaya konmuştur.

kvas1Türkiye’de Türk kahvesine olduğu gibi, Rusya’da da bu geleneksel içeceğe dair söylenen ve zamanla atasözü haline gelen sözler var mıdır?

Rus halkının kvasa olan bağlılığı, kimi atasözlerine ve halk deyişlerine de yansımıştır.
Bunlardan bazıları şöyledir:
“Ekmek gibidir kvas, asla usandırmaz”
“Rus kvası, halkı nice dertten kurtardı”
“Mağdem yok etli bir şi*, yeriz biz de kvasla ekmeği”
“Bandık mı ekmeği kvasa, ne dert kalır ne tasa!”
*şi: Rusların geleneksel etli lahana çorbası.

Kaç çeşit kvas vardır, bunlar hangileridir?

Halk arasında yaygın olan kvas çeşitlerinden bazıları şunlardır: siyah kvas, beyaz kvas, Rus kvası, Petrovski kvası, yaban lahanasından yapılan kvas, pancarlı ekmek kvası, ev yapımı ekmek kvası, meyveli kvas ( Elma, portakal, armut, muz, çilek, vişne, üzüm vb.)

Evde kvas nasıl yapılır?

Bayat ekmek küçük parçalar halinde doğranıp koyu kahverengi bir renk alıncaya dek fırında
kızartılır. Kızartılan ekmek parçaları 3-4 saat kaynar suda bekletilir. Daha sonra, elde edilen şıra süzgeçten geçirilerek bir kaba aktarılır. Maya, şeker, nane ve frenküzümü yaprakları eklendikten sonra kap, temiz bir beze sarılarak 10-12 saat oda sıcaklığında beklemeye bırakılır. İyice mayalanan şıra şişelere aktarılır. Son olarak, her bir şişeye 4-5 adet kuru üzüm eklenir ve ağızları sıkıca kapatılarak buzdolabına konur. Üç gün sonra kvas hazırdır.

Evde kvas yapmanın daha pratik bir yolu var mıdır?

Günümüzde, satılan kvas konsantreleri sayesinde çok daha pratik bir şekilde kvas hazırlamak
mümkündür.

Hazırlayan: Sonat Kerem