Şanslı Ukrayna

25 Ağustos 2008 0 Yazar: admin

Ukrayna’nın dünya sahnesine yeni çıkan bir
devlet olması ve bununla bağlantılı olarak politik çekişmelerin ülkeyi
çalkalaması, dünya ekonomisindeki kötü gidişatın Ukrayana ekonomisini de
sarsmasına neden oluyor.

Ayrıca büyük yolsuzluklar ve “sağa mı dönsek
sola mı” tartışmaları, köklü ekonomik programları aksatıyor.

Evet, Ukrayna nın petrolü yok… Belki de,
şimdilik yok. Zira geniş araştrmalar sonucunda petrol yataklarının tesbit
edildiğini, yetkili ağızlar söylüyor. “Peki neden Ukrayna’da petrolün olduğu
şimdi ortaya çıktı”, diye sorarsanız, Sovyetler Birliği zamanında bütün
araştırmalar ve üretim, kaliteli petrolün bulunduğu Sibirya’ya odaklandığı
için, Ukrayna’ya kimse dikkat etmemişti.  Oysa jeolojik haritalara göre Ukrayna, petrol bulma
konusunda Türkiye’den daha şanslı.

Metolojı fabrıkaları -elektronik ve
telekomünikasyon üretimleri – bu konularda İsrail ile olan ortaklıkları, hala
kendi konularında dünya pazarlarını ellerinde tuttuklarını gösteriyor.

Geçen yıl Ukrayna ekonomisinin ayarını  metal piyasasındaki uluslar arası alanda yeni
alınan kararlar ve fıyat artışları yaptı. Gaz fiyatı artışlarını bir ölçüde
böyle kapattılar.

Hitler Ukrayna’ya girdiği zaman güneydeki siyah
toprak denilen toprağı gübre diye gemilerle Almanya’ya taşımış. İşte burada
böyle verimli bir toprak var. Hitler’in gübre dediği toprak, buradaki
tarlaların normal toprağı.

Ukrayna’da elverişli ovalar ve topraklar, Sovyetler
Birliği zamanında kolhozlar vasıtası ıle işleniyordu. Şimdi ise, çogu özelleşti
ve parçalandı ve artık özel sektör ve yabancı yardımı ile işletiliyor ve de
gittikçe  verimleri artıyor. Hektar başı
yaklaşık 600-ton alınan ürün şimdi 1100 tona çıktı ve daha da çıkacak.  İki kere hasat alınması bile programda. Bütün
Avrupa’nın gözü burada ve toprak ürünleri konusunda çok büyük firmalar bütün
ülkede teşkilatlanıyor.

Ukrayna’da yolculuk yapanlar da görüyor ki,
her yer sulu, tepesiz, taşsız ve verimli topraklarla kaplı. Bu durum, gıda sorunlarının
ortaya çıktığı bu dünyada Ukrayna’nın gelecek için  şanslı olduğunu gösteriyor.

Hele bu sene Ukrayna ekonomisini kurtaran,
tahıl fiyatlarının çok süratle artması oldu. Bu artışta, gecen yılki kuraklık
nedeni ile üretim eksikliğinin de tesiri var.

Buğdayın fiyatı bu yıl 2 misli arttı, geçen
yıl izne tabi ithalat hafifletildi. Arpa deseniz hem pahalı, hem de biralık
arpa için yurt dışı alıcılar sırada.

Alkolün ham maddesı sorgun (bizde süpürge otu
denir), hatır gönülle satılıyor.

Mısır hasılatı çok iyi ve mısır fıyatları
geçen seneye gore ikiye katlandı.

En onemlısı ekolojik nedenlerden ötürü,  biodizel üreten başta Almanya gibi ülkeler,
RAPS (Kanola) alımını çoğaltma  pesınde .

%45 yag oranı olan, geçen yıl 325-375
dolar/ton mal olmadığı halde fiyatı belirlenen 
kanola, sezonu 700-$/ton  ile  açtı. Bu sezon 2 milyon ton uretım beklenen
rapsın fıyatı bugunlerde 20-40 $ cıvarında ucuzladığı gözükmekle beraber, iyi
bir elavatörden geçmiş büyük limanlarda büyük tonajlı yükleme yapılacak
yerlerden mal bulması çok zor oldu; üretici sezonu kapatıyor, mal depolara daha
sonra da tüccara geçiyor, her geçiş ek bir maliyet doğuruyor. Yağ çıkarımından
sonra kanolanın posasının büyükbaş hayvan yeminde kullanılması, cazibesini
arttırıyor. Normal yemekli yağda kullanılabılmesi de, ayrı özellik.

Kanola oranında hardalda da yağ var .Avrupa
tarafından bu mal da biodizel için alınıyor, fakat posasının rağbet
görmemesi,  maliyetini arttırıyor.

Türkiye’de ise kanolanın KDV’si teşvik oldugu
için, %1; hardalın ki ise, normal KDV.

Eylül ayında soya toplanmaya başlıyor. Geçen yıl
390-$ civarında olan soya fiyatları, bu sezonu 700-$ dan fazla fiyatla açıyor.
% 22-26 civarında soya da yağ az da olsa, 
posası tavukların en kıymetli yemi. Ve de yağı, yemeklikte kıymetli.

İşte Ukrayna’da bu yıl da toprak iyi
kazanıyor-bu yıl da devlet, bütçesini toprak ürünleri ile dengeliyor. Bakalım
gelecek yıl, hangi konuda şanslı olacak.

Ukrayna gelecek yıl, esas şansını başkanlık
seçimlerinde kullanacağını biliyor.

Haydi Hayırlısı!

Tahsin Erman